ماديين راجع بروح و روان بشر چه ميگويند ماديين روح بشر را مادى و از خواص ماده ميدانند و مجردى قائل نيستند و منكر وجود خدا ميباشند روى همين اصل كه گويند ما غير از ماده و لوازم ماده اثر روحى كه منطبق بر ماده نباشد نميفهميم تا آنكه حكم كنيم بوجود مجردى كه مادى نباشد . و از آنان چنين نقل شده كه راجع بروح و روان آدمى گويند آنچه را ما نفس و روح خوانيم و آن را واحد و ثابت ميدانيم چون درست بنگريم بعد از فحس و تجربه معلوم مىشود كه آن عبارت از مجموعه ادراكات ما است كه از طريق خارج امورى وارد اعصاب ما مىگردد و از آنجا در نهايت سرعت و پى در پى بجزء دماغى ميرسد و در آنجا با هم متحد گرديده و به حركت اجزاء بدن آن معلومات و آنچه از راه خارج وارد گرديده حركت مينمايد ، و همان طورى كه اجزاء بدن هميشه در تغيير است و على الدوام عوض ما يتحلل به خود مىگيرد همين طور مجموعه مدركات كه از آن تعبير بنفس ميكنند و در واقع متكثر و در صورت متحد با هم گرديده‌اند آن نيز عوض مىشود لكن بيك شكل و بيك وضع خاص اين است كه انسان گمان مىكند كه آنچه در ذهن باقى مانده همان صورت اولى است كه ببقاء نفس باقى است و نفس را مدرك آن صور ذهنى ميداند لكن نفس عبارت از همان صورى است كه بتوسط اعصاب از خارج وارد جزء دماغى شده و صورت وحدت به خود گرفته . خلاصه راجع بروح و روان آدمى گويند آنچه را ما نفس و من ميخوانيم و آن را واحد و ثابت ميدانيم چون درست بنگريم نتيجه هيچ تأثر ساده مستمرى كه درك كرده باشيم نيست هر دفعه كه آن را بذهن در ميآوريم حس و تأثر تازه‌اى است ، و در واقع نفس مجموعه ايست از ادراكات كه با كمال سرعت دنبال يكديگر ميروند ، من ، يا نفس ، يا روح هر چه اسم گذاريم پى در پى در آمدن تصورات است هم چنان چه اشياء خارجى نيز پى در پى در آمدن تأثرات و حوادث است در نفس هم مانند رشته مسلسلى است از حوادث كه يكديگر را پى مىكنند و همان طورى كه از حركت شعله جواله حلقه آتشين نمودار